PM 2.5

รู้จักฝุ่นพิษ PM 2.5 คืออะไร มาจากไหน การป้องกันและอาการ

สภาพอากาศประเทศไทยช่วงนี้ไม่ค่อยจะดีนัก มีข่าวมากมายเกี่ยวกับฝุ่นชนิดหนึ่ง หลายท่านคงได้ยินข่าวบ่อยๆ ในช่วงนี้ บล๊อค ณัฐนินท์ ธรรมวิทย์เมธี มาอัพเดตข้อมูลกันครับ … ท้องฟ้าสีหม่น หลายๆ คนเข้าใจว่าเป็นหมอกควัน เนื่องจากสภาพอากาศที่อุณหภูมิสูงขึ้น แต่จริงๆ แล้ว หมอกดังกล่าวที่เห็นกลับเป็นมลพิษทางอากาศ ที่สูงเกินกว่ามาตรฐานและเป็นอันตรายต่อสุขภาพ ความผิดปกตินี้ จึงทำให้หลายๆ คนคงสงสัยว่า เจ้าฝุ่นละออง PM 2.5 คืออะไร? แล้วใส่หน้ากากอนามัยแบบไหนถึงจะป้องกัน ฝุ่นละออง PM 2.5 ได้

PM 2.5
ภาพจาก pixabay.com

PM 2.5 มีคำเรียกโดยทั่วไปว่า ฝุ่นละเอียด (Final Particles) จัดเป็นอนุภาคที่มีเส้นผ่านศูนย์กลางเล็กกว่า 2.5 ไมครอน มีแหล่งกำเนิดมาจากควันเสียของรถยนต์ โรงไฟฟ้า โรงงานอุตสาหกรรม ควันที่เกิดจากการหุงต้มอาหารโดยใช้ฟืน นอกจากนี้ก๊าซซัลเฟอร์ไดออกไซด์ (SO2), ไนโตรเจนออกไซด์ (NOx), สารประกอบอินทรีย์ระเหยง่าย (VOCs) ก็อาจเกิดปฏิกิริยา ก่อให้เกิดฝุ่นละเอียดได้เช่นกัน

ฝุ่นละออง PM 2.5 คือ ฝุ่นที่มีขนาดเล็กมากๆๆ เล็กกว่าเส้นผ่าศูนย์กลางเส้นผมเราถึง 25 เท่า ยิ่งฝุ่นมีขนาดเล็กเท่าไหร่ เมื่อเราหายใจเอาฝุ่นเข้าไป มันก็จะเข้าปอดเราลึกมากเท่านั้น (ฝุ่นยิ่งเล็ก ยิ่งเข้าลึก) เมื่อฝุ่น PM 2.5 เข้าไปในปอด ปอดก็จะป้องกันตัวเองด้วยการห่อหุ้มฝุ่นเพื่อกำจัดออก จึงทำให้เกิดเป็นกลุ่มผังพืดในปอด ถ้าสะสมเป็นเวลานานก็จะทำให้เกิดโรคเกี่ยวกับทางเดินหายใจได้ เช่น โรคปอดอักเสบ และอาจก่อให้เกิดมะเร็งได้

ที่สำคัญก็คือ หน้ากากอนามัยทั่วไปไม่สามารถป้องกันฝุ่นละเอียดได้ หากจะเลือกซื้อหน้ากากอนามัยมาใช้งาน ควรเลือกหน้ากากอนามัยที่เป็นมาตรฐาน N95 ขึ้นไป (ซึ่งถ้าเป็นมาตรฐานสูงกว่านี้ ลักษณะหน้ากากส่วนใหญ่จะเหมาะกับการใช้งานในอุตสาหกรรมมากกว่า ใส่ในชีวิตประจำวัน) ในช่วงนี้ก็ขอให้ทุกคน หาหน้ากากอนามัยมาใช้งาน ระหว่างการออกเดินทางไปสถานที่ต่างๆ นอกบ้าน … มาตรฐานหน้ากากกรองอนุภาคของทางสหรัฐอเมริกา (42CFR Part 84) จะแบ่งตามประสิทธิภาพการกรอง (95, 99 และ 99.97%) และชนิดของไส้กรอง N (ไส้กรอกที่ไม่ทนต่อน้ำมัน), R (ไส้กรองที่ทนต่อน้ำมัน) และ P (ไส้กรองที่ใช้เมื่อมีน้ำมัน หรือไม่มีน้ำมันก็ได้)

การป้องกัน หน้ากากอนามัยแบบไหนที่ป้องกัน ฝุ่นละออง PM 2.5 ได้ … หลักง่ายๆในการเลือกหน้ากากอนามัย ให้เราสังเกตุหน้าซองที่ระบุว่า สามารถป้องกันฝุ่นได้? และป้องกันฝุ่นผงขนาดเท่าไหร่บ้าง? หน้ากากที่มีประสิทธิภาพ สามารถป้องกันฝุ่น PM 2.5ได้ คือ

  • หน้ากากกรองอนุภาค รุ่น R95 เป็นหน้ากากที่คนทำงานเกี่ยวกับพ่นสีหรือไอระเหยใช้กัน ป้องกันฝุ่นที่มีขนาดเล็กกว่า PM 0.3 ยังได้
  • หน้ากากกรองอนุภาคเส้นใยไฟฟ้าสถิต ป้องกันฝุ่นที่มีขนาดเล็กกว่า PM 0.3 ได้เหมือนกัน แถมยังป้องกัน ฟูมโลหะ ที่เกิดจากการเชื่อมตะกั่วบัดกรีได้อีกด้วย

ฝุ่นพิษ PM 2.5 เป็นเรื่องใกล้ตัวเรามากๆ แล้ววันนี้ บล๊อค ณัฐนินท์ ธรรมวิทย์เมธี ก็ขอแบ่งปันเรื่องราว และหวังว่าทุกท่านจะตระหนักถึงพิษภัยรอบตัว และเข้าใจถึงความน่ากลัวของ ฝุ่นพิษ PM 2.5 และช่วงนี้ ควรหลีกเลี่ยงการออกนอกอาคารหรือที่อยู่อาศัยหากไม่จำเป็น และ งดสูบบุหรี่ ดื่มน้ำสะอาดมากๆ ล้างมือและหน้าบ่อยๆ รักษาความสะอาดของที่อยู่อาศัย เมื่อมีอาการผิดปกติควรรีบไปพบแพทย์ ผู้ป่วยโรคหอบหืดและผู้ป่วยโรคหัวใจ ควรพกยาติดตัวไว้ตลอดเวลา …